دانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823The Principle of “One”(Al-Wahed), It`s Position in Isfahani’s Viewجایگاه قاعده الواحد در آراء محقق اصفهانی(ره)1121664010.30473/pms.2020.46111.1696FAمریماردشیر لاریجانی (نویسنده مسئول)استادیار گروه فلسفه اخلاق دانشگاه قم ، قم، ایرانروح اللهفروغیدانشجوی دکتری رشته کلام اسلامی دانشگاه قم ، قم، ایرانJournal Article20190518The principle of “One” (Al-Wahid) is one of the most famous philosophical principle admitted by philosophers, but theologians such as Ghazali and Fakhr Razi did not accept this principle and tried to refute it. The most important proof is provided by Avicenna, and efforts have been made after him to strengthen these proofs and respond the criticism of it. Mohammad Husayn Gharawi Isfahaani ( the theologian and philosopher of 20th century), who has accepted Al-Wahid's principle, has argued and propounded some arguments that by using The” Necessity by something else”,” Essential possibility” and” Existential possibility” give clear explanations of it. By referring to necessity and possibility he concluded that multiplicity of these things result in the multiplicity of the essence of cause and effect and their respective aspects, and in contradiction with unity. The purpose of this essay is to provide a clear explanation of his arguments.قاعده «الواحد» از قواعد معروف فلسفی است که مورد پذیرش فیلسوفان قرار گرفته است امّا متکلّمانی همچون غزالی و فخر رازی این قاعده را نپذیرفته و در ردّ آن کوشیده اند. مهم ترین ادله بر اثبات قاعده از سوی بوعلی ارائه گردیده و پس از او نیز تلاش هایی در تقویت این ادله و پاسخ به اشکالات بر آن، صورت یافته است محقق اصفهانی نیز که قاعده الواحد را پذیرفته برای اثبات آن، استدلال هایی را سامان داده و با بهره گیری از وجوب بالغیر، امکان ماهوی و امکان وجودی (فقری) به اثبات قاعده پرداخته یا تقریرهای روشنی از آن به دست داده است در این دسته براهین با استفاده از اموری همچون وجوب و امکان، وجود هر گونه تعدد در ناحیه این امور را سبب تعدد در وجود علت و معلول یا حیثیت ها و اعتبارات مربوطه دانسته و آن را ناسازگار با وحدت شمرده است.تلاش این نوشتار ارائه تقریر روشنی از ادله ایشان است.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_6640_13fe98802b3a572ae667eea96aa36d4d.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Reflection of the Physical resurrection in the light of the personal unity of existence in Sadrian wisdomبازخوانی معاد جسمانی در پرتوی وحدت شخصی وجود در حکمت صدرایی2337595410.30473/pms.2019.45909.1695FAحجتاسعدیدانشجوی دکتری حکمت متعالیهوحیدهفخار نوغانیاستادیار/ دانشگاه فردوسی مشهدJournal Article20190501Corporeal resurrection that is one of the important issue in Islamic philosophy and theology has attracted attention of many Islamic scholars. Sadr al-muta'allihin is one of the thinkers who has explained the corporeal resurrection based on eleven principles of transcendental philosophy in the several of his philosophical works. One of these principles is the gradation in level of existence that has an important role in explaining the corporeal resurrection and the questions concerned with it. On the other hand Sadra's shifting viewpoint from gradation in level of existence to manifestation gradation affects the interpretation of many philosophical issues including corporeal resurrection. In this article have been tried to give a new explanation from corporeal resurrection based on the individual unity of existence and gradation in its manifestations. The result of this research shows that the resurrection based on individual unity of existence is negation of visionary multiplicities and returning the diversity to unity in human's perceptionمساله معاد جسمانی که یکی از مسائل مهم در حوزه فلسفه و کلام اسلامی است، ذهن بسیاری از اندیشمندان اسلامی را معطوف به خود کرده است. ملاصدرا از جمله اندیشمندانی است که در آثار مختلف فلسفی، براساس اصول یازدهگانهای از حکمت متعالیه به تبیین مساله معاد جسمانی پرداخته است. از جملۀ این اصول، تشکیک در مراتب وجود است که نقش مهمی در تبیین معاد جسمانی و پرسشهای مرتبط با آن دارد. از سوی دیگر، نظر نهایی صدرالمتالهین در گذر از تشکیک در مراتب وجود به تشکیک در مظاهر تفسیر بسیاری از موضوعات فلسفی از جمله مساله معاد جسمانی را تحت تاثیر قرار میدهد. در این مقاله تلاش شده است تا با رویکردی اجتهادی، خوانش جدیدی از مساله معاد جسمانی بر اساس وحدت شخصی وجود و تشکیک در مظاهر آن مطرح شود. دستاورد این پژوهش نشان میدهد که معاد مبتنی بر وحدت شخصی وجود، عبارت است از رفع کثرات وهمی در مرتبۀ ادراکی انسان.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_5954_3ea85cffaf82562ecf209ec62c3f9d8f.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Another look at Mulla Sadra's ideas with a human rights approachنگاهی دیگر به اندیشههای ملاصدرا با رویکرد حقوق بشر3951768710.30473/pms.2021.56344.1827FAمجتبیانصاریانهیات علمی وزارت علوم، دانشگاه پیام نورحسینآل کجبافهیات علمی وزارت علوم، دانشگاه پیام نورJournal Article20201123In the midst of all the announcements, debates, and discussions of the various discourses that are the legacy of human thought, the dominant discourse is the human rights discourse, not in one city or country, but in the whole world. Principles, rules and values of human rights and its various aspects such as relativism or the universality of human rights In addition to designing academic and philosophical meetings and symposia, It has been considered in private and personal circles and in the context of society. Therefore, re-reading the approaches and ideas of the great philosophers and understanding their views on human rights it can lead to a more up-to-date understanding of their views and the ultimate goal of human rights, which is human dignity and a dignified life and has a high place the intellectual system of many thinkers and philosophers. In this article, with the question of what is the place of human rights and its values in Mulla Sadra's thoughts, has researched with a qualitative method. it was concluded that in Mulla Sadra's intellectual system, according to his approach and philosophical theoretical foundations, human rights are not original and important to him.درمیان تمام اعلام نظرها و بحثها و گفتوگوها از گفتمانهای مختلف که میراث فکر و اندیشه بشر است گفتمان غالب نه در یک شهر و کشور بلکه کل جهان، گفتمان حقوق بشر است. اصول و قواعد و ارزشهای حقوق بشری و جنبههای مختلف آن همچون نسبیگرایی یا جهانشمولی حقوق بشر علاوه بر طرح در نشستها و هم اندیشیهای دانشگاهی و فلسفی، در محافل خصوصی و شخصی و در بستر جامعه مورد توجه قرار گرفته است. به همین جهت بازخوانی نظرها و اندیشههای بزرگان فلسفه و دریافت فهم آنان از حقوق بشر میتواند بر فهم بیشتر و امروزی از نظرات آنان و به هدف نهایی حقوق بشر که کرامت انسانی و زندگی شرافتمندانه است و در منظومه فکری بسیاری از اندیشمندان و فلاسفه جایگاه بلندی دارد کمک کند. در این راستا در این مقاله با این پرسش که حقوق بشر و ارزشهای آن چه جایگاهی در اندیشههای ملاصدرا داشته است به پژوهش با روش کیفی پرداخته و این نتیجه حاصل شد که در نظام فکری ملاصدرا با توجه به نوع رهیافت و رویکرد وی به مبانی نظری فلسفی، نزد وی حقوق بشر از اصالت و اهمیت برخوردار نیست.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_7687_1acf0d72eb8cd8c4041753c5167959e6.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823The meaning of “ self-knowledge” in the philosophy of Sadr al-Mutawlīnچیستی «معرفت نفس» در فلسفه صدرالمتألّهین5365566710.30473/pms.2019.44092.1670FAمجیدتمیمیفلسفه و کلام اسلامی دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران، پردیس فارابی قماحدفرامرز قراملکیدانشگاه تهرانJournal Article20190204The clear and distinct conception of "self-knowledge" in the methodology prioritizes other topics, since before analyzing the issues of self-knowledge and judgment about the existence and absence of sentences, attributes, consequences, and dependent variables, one should know what is self-knowledge and what is not? An analysis of the nature of self-knowledge brings us to two preliminary questions: What is the meaning of knowledge in self-knowledge? What is the meaning of "self" here?<br />Sadr al-Mutalehlīn knows knowledge as "presence" and kind of existence. He also believes in the "truth of the soul," the soul is of the "fluidity" type, which is the fluidity of its essence, and moves towards evolution in the "substantial motion" of the lowest "order of being.<br />Given that Sadra considers "self-knowledge" as self-existent, and the presence of the soul depends on its existence, based on the unity of the modulation of existence, self-knowledge in the transcendental wisdom system is of the utmost rank and is subject to the existence of the soul. The existence of the soul at every level is equally presence to itself. These countless degrees can be categorized in four domains of sensory, imaginary, rational, and supra-rational.تصور روشن و متمایز از «خودشناسی» به لحاظ روشی، به دیگر مباحث پیشی دارد، زیرا پیش از تحلیل مسائل خودشناسی و داوری در بود و نبود احکام، اوصاف، پیامدها و متغیرهای وابسته، باید دانست خودشناسی چیست و چه چیزی نیست؟ تحلیل چیستی خودشناسی ما را به دو مسئله مقدماتی میرساند: مراد از معرفت در خودشناسی چیست؟ مراد از خود در اینجا چیست؟ صدرالمتالّهین معرفت را همان حضور و از سنخِ وجود می داند. وی در بابِ حقیقتِ نفس نیز معتقد است، نفس از سنخِ وجودِ سیّال است که سیّالیّت عینِ حقیقتِ آن است و در حرکتِ جوهری خویش از پایین مرتبه هستی به سمتِ تکامل حرکت می کند. با توجّه به اینکه صدرا معرفت نفس را عینِ حضورِ نفس برای خود می داند و حضورِ نفس تابع وجودِ آن است، براساسِ وحدت تشکیکیِ وجود، خود شناسی در دستگاه حکمتِ متعالیه امری بی نهایت مرتبه ای است و تابِعِ وجودِ نفس است. وجودِ نفس در هر مرتبه ای باشد به همان اندازه برای خود حاضِر است. این مراتِب بی شمار در غالِب چهار عنوان کلّی حسّی، خیالی، عقلی و ماورای عقلی قابل دسته بندی است.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_5667_5acdfc783ae383d32424df822dc8b3fd.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Metaphysics transformed the concept of the substance in Sadra's philosophyتحوّل متافیزیکی مفهوم جوهر در فلسفه صدرایی6779550910.30473/pms.2019.42610.1643FAمحمدجعفرجامه بزرگیموسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایرانJournal Article20181201The concept of the substance in the Islamic philosophy - By raising the relation of existence and essence in Farabi and Ibn-Sina's thinking- differs greatly from Aristotle's philosophy. In fact, Farabi and his followers of Ibn Sina change their place in Islamic philosophy by transforming the system of Islamic philosophy and placing the concept of essence below the divisions of essence. This transformation has also widened in the ratio between substance and accidents. At the center of Sadra's thinking, which is the fundamental reality of existence, most of the philosophical issues are uncovered with a new image, which is the concept of substance and its relation to the accidents. Mulla-Sadra has transformed most philosophical issues, including the concept of Substance, into three steps. InThe first step, along with the people, express the views of the predecessors on the substance and its relationship with the accidents. In the next step, in line with the principles of Sadra's doctrin, he presents a new picture of the problem. In this step, two interpretations is observable at the relationship between the substance and accidents. In the first interpretation, according to the view that the essence exists accidental of the existence, the substance and the accident still have two ontological status and accidents also is independent from substance. But according to the second interpretation, which the essence has the epistemological dignity, The substance and its accidents are present in one being, accidents are Dignities of the substance. In this paper, we try to examine the evolution of the problem of the relation of substance and accidents, and give a more precise explanation of the finer image of Mull-Sadra to resolve some of the bugs.مفهوم جوهر در فلسفه اسلامی با طرح نسبت وجود و ماهیت در تفکر فارابی و ابن سینا تفاوت شگرفی با فلسفه ارسطویی پیدا میکند. در واقع فارابی و به دنبال او ابن سینا با تحول در نظام فلسفه اسلامی و قرار دادن مفهوم جوهر در ذیل تقسیمات ماهیت، جایگاه آن را در فلسفه اسلامی دگرگون میکنند. این دگرگونی در نسبت میان جوهر و اعراض نیز گسترده شده است. در گرانیگاه تفکر صدرایی که همانا اصالت وجود است، بیشتر مسائل فلسفی با تصویر جدیدی رونمایی میشوند که مفهوم جوهر و نسبت آن با اعراض نیز از آن جمله است. ملاصدار اکثر مسائل فلسفی و از جمله مفهوم جوهر را در سه گام متحول کرده است. درگام نخست به همراهی با قوم به بیان دیدگاه پیشینیان در باب جوهر و رابطه آن با اعراض پرداخته است. در گام بعدی متناسب با مبانی حکمت صدرایی، تصویری جدید از مسئله ارائه میدهد. در این گام دو تفسیر از یک نگاه در رابطه اعراض و جوهر قابل رصد و رهگیری است. در تفسیر اول مطابق با این دیدگاه که ماهیت بالعرض وجود در خارج موجود است، جوهر و عرض همچنان دارای دو مرتبه وجودی هستند و اعراض به نظر ماهوی همچنان ماهیتی مستقل از جوهر دارد. اما مطابق با تفسیر دوم که ماهیت شأن معرفت شناختی دارد، جوهر و ویژگیهای آن را، موجود به یک وجود دانسته، اعراض را شئونات جوهر معرفی میکند. در این مقاله سعی برآن است که سیر تطور مسئله رابطه جوهر و عرض بررسی واز رهگذر آن، از تصویر نهایی ملاصدار تبیین دقیقتری ارائه شودتا برخی اشکالات وارده بر آن برطرف گردد.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_5509_8904b12ea0fa001ead26cdc5bd79c69e.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Innovative Theory of Allameh Tabatabaie. In the distinction of angelic soul and soul derive from intensity, a foundation for transition in the Sadrian humanologyنظریۀ بدیع علامه طباطبایی در باب تمایز نفس ملکوتی و نفس حاصل از اشتداد، بستری برای تحوّل در انسان شناسی صدرایی8192614910.30473/pms.2019.39874.1594FAقاسمعلیکوچنانیعضو هیئت علمی گروه فلسفه دانشگاه تهرانرحیمحسن زادهگروه فلسفه و کلام، دانشکده الهیات، دانشگاه تهران، تهران، ایرانJournal Article20180711Theory of contingency corporeal and continuance spiritual of soul human, was from excellency sadrolmoteallehin creations.<br />The theory of the corporeality of contingency and the spirituality of subsistence in relation to the soul were Sadrolmotealehin's innovations.<br />Based on those theories, he solved many problems in the realm of human ascension and found deep philosophical expressions concerning them.<br />But, his viewpoints on clarifying religious stages like the before existence world(Alame Zar),tests taken from human beings before entering the material world,the concept of descent and, etc were of no success or achievement.<br />Allame Tabatabaie, God mercy upon him, opened new doors to the humanity approach of philosophy as a philosopher adept in Sadrian philosophy and familiar with the Quran,prophets and their relatives(Ahl-e Beyt).There are innovative analysis and clarification Mula Sadra's philosophy should be previewed by.<br />Allame clarifies all the human existing worlds, the before existence period, its rules and even better clarifies the human ascensionنظریۀ حدوث جسمانی و بقای روحانی نفس انسانی، از ابداعات جناب صدرالمتألهین بود. ایشان بر این اساس، مسائل فراوانی در حیطۀ قوس صعودی سیر انسانی را حل و فصل کرد و برای آنها تقریرهای عمیق فلسفی یافت. امّا دیدگاه او در تبیین روشن قوس نزولی انسان و مراحلی که دین از آن ها سخن گفته همچون عالم ذر، امتحان انسان پیش از ورود به طبیعت، مسألۀ هبوط و...، توفیق چندانی نیافت. علامۀ طباطبایی، رحمة الله علیه، به عنوان فیلسوفی چیره بر حکمت صدرایی و مأنوس با آیات قرآن کریم و روایات اهل بیت علیهم السلام، راهی نو پیش روی انسان شناسی فلسفی گشود. بر اساس تحلیل و تبیین بدیع ایشان که تمام انسان شناسی جناب صدرا بایستی بر اساس آن بازنگری و تدقیق گردد، هر موجودی، نفسی ملکوتی دارد که محور موجودیتش همان است و آنچه حدوث جسمانی دارد، در پرتوی این حقیقت، تحقق دارد. تبیین علامه، که این نوشتار متکفّل تبیین و تشریح آن است، هم عوالم وجودی انسان را به روشنی تبیین میکند، هم عهده دار تشریح قوس نزول انسان و احکام آن می شود و هم تبیین دقیق تری از قوس صعود ارائه می دهد.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_6149_66ec00321f62658849c4850c86bb3a95.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823معقول ثانی فلسفی ازدیدگاهعلامه طباطبایی(چیستی ،اقسام واحکام )معقولثانی فلسفی ازدیدگاهعلامهطباطبایی (چیستی ،اقسامواحکام )93102601010.30473/pms.2019.43341.1653FAسید ابوالقاسمحسینی کمار علیاعضو گروه الهیات دانشکده شهید محلاتیعسکریسلیمانی امیریدانشیار مؤسسه امام خمینی قمJournal Article20190105The concepts of general concepts are divided into three categories: the first rational, the rational second, and the rational Second Phylosophy. The preceding study, with an analytical and descriptive method in Allamah Tabatabai's opinions, led to the conclusion that he introduced a reasonable philosophical second to concepts Whose concepts of subjectivity and their interconnections have been defined and the role of the science of presence in achieving it. The Tabatabaian authorities understand the concepts as being, unnecessary, and so on. They have some concepts Are explicitly described in terms of secrets, but they have not, on any account, been conceived to be reasonable in the sense that they are secondary, or even stated Being sensible first, but considering their basics, one can count on this category. From the point of view of philosophical Secondary Allamah Tabatabai, it has many characteristics. The most important feature of this category is the abstraction of the findings of the science of presence.معقولات که از نوع مفاهیم کلی هستند بر سه دسته تقسیم می شوند : معقول اول ، معقول ثانی منطقی و معقول ثانی فلسفی .پژوهش پیش رو با روشی تحلیلی و توصیفی در آراء علامه طباطبایی به این نتیجه رهنمون شد که ایشان معقول ثانی فلسفی را به مفاهیمی که عروض آنها ذهنی و اتصافشان خارجی تعریف کرده اند و نقش علم حضوری را در دست یابی به آن بر جسته می شمارند .علامه طباطبایی مفاهیمی ؛ چون وجود ، عدم وجوب وامکان و... را از این قبیل می دانند .ایشان برخی از مفاهیم را به صراحت از معقولات ثانیه بر شمر ده اند ؛ولی بر خی مفاهیم را هر چندتصریح به معقول ثانی بودن آن نکرده اند یا حتی تصریح به معقول اول بودن کرده اند ؛اما با توجه به مبانی ایشان می توان از این دسته به حساب آورد. از دیدگاه علامه طباطبایی معقول ثانی فلسفی ویژگی های متعددی دارد .مهمترین ویزگی این دسته از مفاهیم انتزاع از یافته های علم حضوری می باشدhttps://pms.journals.pnu.ac.ir/article_6010_1dc8c07b67321d9a511f3ebae6acb6d5.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823The relationship between the changing world of the universe and the constant knowledge of God Transcendental Wisdomرابطه امور متغیّر عالم با علم ثابت خداوند در حکمت متعالیه103115594910.30473/pms.2019.46561.1703FAفاطمهعلیپورعضو هیئت علمیJournal Article20190629Allah's knowledge of the universe is the same entity, and as divine essence is constant and unlimited, his knowledge is also constant and non-existent, on the other hand, we always see a constant change in a vast material world. The question is, how does the change in the partial and diverse affairs of the universe not change the trait of divine knowledge, and therefore does not change in the unity of God? The Islamic philosophers have explained the science of God in such a way that in the scientific relation of the constant and unique nature of God with the changing beings, no change in the divine nature is required. Therefore, philosophers considered the science of God to be a detailed science after nature, an exaggeration of essence. Ibn Sina referred to this syntactic science of material knowledge of variable as a partial knowledge of a variable.<br />Al-Ghazâlî excused them from the views of the philosophers. Ghazali's forms to philosophers were that, although God would be in all aspects of the universe, but his knowledge of them would only be general and God's knowledge would be limited to general concepts and concepts.<br />Mulla Sadra proved a glimpse at the same time as the detailed discovery of God and responded to al-Ghazali's forms. According to the basic rule of the divine knowledge of the divine beings, the presence of objects is in the right. God is in the degree of the nature of science to things, without plurality in its very nature, and information with all its richness and exuberance exists to the existence of a single universe and is manifested in the absence of plurality in it.علم خداوند به عالم، عین ذات اوست و همانگونه که ذات الهی ثابت و لایتغیّر است، علم او نیز ثابت و لایتغیّر است، از سویی همواره شاهد تغییر مداوم در جهان متکثر مادی هستیم. مسأله این است که چگونه تغییر در امور جزئی و متکثر عالم موجب تغییر در صفت علم الهی و در نتیجه تغییر در ذات یگانه و ثابت خداوند نمی گردد؟ فلاسفه اسلامی علم خداوند را به گونه ای تبیین نموده اند که در رابطه علمی ذات ثابت و یگانه خداوند با موجودات متغیّر هیچگونه تغییر و تکثری در ذات الهی لازم نیاید. لذا فیلسوفان علم خداوند را علم تفصیلی بعد از ذات یعنی زاید بر ذات دانستند، ابن سینا این نحو علم ثابت به معلومات مادی متغیّر را علم به جزئی متغیّر به نحو کلی نامید. غزالی با رد نظر فلاسفه آنان را تکفیر کرد. اشکال غزالی به فلاسفه این بود که در اینصورت اگر چه خداوند به همه امور جزئی عالم است، اما علم او بدانها تنها به نحو کلی خواهد بود و علم خداوند محدود به کلیات و مفاهیم عام می شود. <br />ملاصدرا علم اجمالی در عین کشف تفصیلی خداوند را اثبات و به اشکال غزالی پاسخ داد. براساس قاعده بسیط الحقیقه علم خداوند به موجودات متغیّر و متکثر ، حضور اشیاء نزد حق است. خداوند در مرتبه ذات علم به اشیاء دارد، بدون آنکه کثرتی در مرتبه ذات باشد و معلومات با همه کثرات و تفصیلات به وجود واحد بسیط موجودند و از حیثی که کثرت در آن نیست آشکار و منکشف هستند.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_5949_5c19728f044c29ef179ede6dd05aa4f5.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Ontology and Perceptual Role of Imagination in Islamic Philosophy (from Avicenna to Mulla Sadrā)هستی شناسی و نقش ادراکی خیال در فلسفه اسلامی(از ابن سینا تا ملاصدرا)117127550810.30473/pms.2019.41476.1625FAسید مهدیمیرهادیعضو هیئت علمی / دانشگاه فرهنگیان اصفهانمحمدنجفیدانشیار گروه فلسفه تعلیم وتربیت/دانشکده علوم تربیتی دانشگاه اصفهانJournal Article20181005The present study was conducted analytically and inferentially aiming at investigating the ontology and the perceptual role of imagination in the opinion of Avicenna, Suhrawardī and Mulla Sadra. Avicenna knows the imagination faculty and imaginative forms as a material issue, and has no belief and care to the separate ideas world. Suhrawardī knows the imagination faculty material, while he sees the imaginative forms substantive (existing in the separate ideas world) and from the Avicenna point of view, the separate imagination world in emphasized. Mulla Sadra belives in the abstraction of imagination faculty and imaginative forms and like Suhrawardī, he knows the separate imagination world as a degree of “the Degrees of Existence”. Avicenna views the imagination as the perceived and imaginative and also as the main stage in concepts’ abstraction process. Suhrawardī believes that the imagination is the perception of absent and place of appearance of ideas world’s forms. Mulla Sadra knows the imagination and imaginative forms as the factor for mind formation, basics of epistemic activities and the interface of perception transformation. Avicenna believes in impression and incarnation of forms in self resulting from his belief in materiality of imagination and imaginative forms. But, via proving the imagination abstraction and imaginative forms, as denied by Avicenna, and also proof of joined imagination, as posed by Suhrawardī, Mulla Sadra succeeded to elaborate the imagination activity and emanative imaginative forms which led to important consequences in self-knowledge, alliance of self to perceptual forms and nature of identification process.مقاله حاضر با هدف بررسی هستی شناسی و نقش ادراکی خیال از نظر ابن سینا، سهروردی، ملاصدرا، و به روش تحلیل و استنتاج، به انجام رسیده است. ابن سینا ضمن آنکه قوه خیال و صورت های خیالی را امری مادی می داند، به عالمِ مثالِ منفصل، توجه و اعتقادی ندارد. سهروردی نیز قوه خیال را مادی می داند و در حالی که صور خیالی را قائم به ذات می پندارد، بر خلاف ابن سینا بر وجود عالم خیال منفصل تاکید دارد. ملاصدرا به تجرد قوه خیال و صورِ خیالیه باور دارد و همانند سهروردی، عالمِ خیال منفصل را مرتبه ای از مراتب هستی می پندارد. ابن سینا خیال را مدرِک و حافظ صور، یکی از مراحل اصلی در فرایند تجریدِ مفاهیم و هم چنین از مبادی تشکیل برهان، می داند. سهروردی خیال را مدرِکِ امر غائب و محل ظهور صور عالمِ مثال می داند. ملاصدرا خیال وصور خیالیه را عامل تشکیل ذهن، مبادی فعالیت های معرفتی و واسطه تبدیل ادراکات، می داند. ابن سینا به انطباع و حلول صور در نفس که منتج از باور او به مادی بودن خیال و صور خیالیه است، باور دارد. ملاصدرا اما با اثبات تجرد خیال و صورت های خیالی، که مورد انکار ابن سینا و اثبات خیال متصل که مورد انکار شیخ اشراق بود، موفق به تبیین فعال بودن خیال و صدوری بودن صور خیالی گردید که پیامدهای مهمی در معرفت نفس، اتحاد نفس با صور ادراکی و ماهیت فرایند هویت یابی، داشته است.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_5508_73fc39893008e13773daf63cfd84fa6c.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Applying the criterion of truth recognition in social sciences from the point of view of Allameh Tabatabaiکاربست معیار صدق شناخت در علوم اجتماعی از دیدگاه علامه طباطبایی129144681510.30473/pms.2020.52592.1781FAحبیب اللهنجفی ایواتلوعضو هیات علمی دانشگاه پیام نورJournal Article20200416Abstract:The issue of social sciences is of interest to many Islamic thinkers in this field and they are trying to free these issues from relativism. Allameh has been unique in this matter and has discussed credit perceptions in detail, which has been more than Allameh's innovations. In general, perceptions have two types, real and credit perceptions. True perceptions are independent and the criterion is the obvious conclusion of theoretical perceptions, and self-evident perceptions are the criterion and do not need an external criterion. But what matters is the credit perceptions on which the foundations of ethics, law, and the social sciences depend. These perceptions can be explained by the mechanism of validation, in the sense that a relation is first perceived externally between two real things, which is a real relation and is realized externally; But because of his feelings, man takes this real relationship out of its real place and puts it between himself and something else. In cases where validation occurs, that perceived external relation is always thought of as rationally philosophical. Allameh believes that one should not confuse the origin of the object with the object itself. In general, Allameh's relativism is quite different from the famous relativism. The criterion for cognition in credit perceptions is to be able to assume "must" in it. In the present article, we try to examine the criterion of the validity of recognizing credit perceptions in the social sciences and present its consequences.<br />Keywords: Allameh Tabatabai, Real Perceptions, Credit Perceptions, Criterion of Truth, Must, Relativism.<br />.مسأله علوم اجتماعی مورد توجه بسیاری از اندیشمندان اسلامی در این حوزه است و سعی میکنند این مسائل را از نسبی گرایی رهایی دهند. علامه در این مسأله یکه تاز بوده و ادراکات اعتباری را به طور مفصل بحث کرده است که بیشتر از ابداعات علامه بوده است. به طور کلی ادراکات دارای دو قسم است ادراکات حقیقی و اعتباری. ادراکات حقیقی مستقل بوده و معیار آن منتهی شدن ادراکات نظری به بدیهی است و ادراکات بدیهی خود معیار بوده و نیازی به معیار بیرونی ندارد. اما آنچه مورد توجه است ادراکات اعتباری است که بنیان های اخلاق، حقوق و علوم اجتماعی به آن وابسته است. این ادراکات را با مکانیسم اعتباری سازی میتوان تبیین کرد به این معنا که ابتدا نسبتی در خارج میان دو امر واقعی ادراک میشود که نسبتی حقیقی است و در خارج تحقق دارد؛ اما انسان به خاطر احساساتی که دارد این نسبت واقعی را از جایگاه حقیقی خود خارج میکند و میان خود و امر دیگری قرار میدهد. در مواردی که اعتبار سازی رخ میدهد همیشه آن نسبت خارجی ادراک شده به صورت معقول ثانی فلسفی تصور میشود. علامه معتقد است که نباید میان منشأ شیء و خود شیء خلط کرد. به طور کلی نسبی گرای علامه با نسبی گرایی مشهور کاملا متفاوت است. معیار شناخت در ادراکات اعتباری این است که بتوان «باید» را در آن فرض نمود. در نوشتار حاضر در صددیم معیار صدق شناخت ادراکات اعتباری در علوم اجتماعی را بررسی کرده و پیامدهای آن را ارائه دهیم.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_6815_7c62947f1f6832c60254fd08713fcc62.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Self-actualization in the emergence of perception in relation to the correspondence viewفاعلیت نفس در پیدایش ادراک در نسبت با دیدگاه مطابقت145155594710.30473/pms.2019.45679.1691FAسیدمحمدحسیننقیبیدانشگاه علامه طباطبائیعبداللهنصریاستاد دانشگاه علامه طباطباییJournal Article20190507The actuality of the soul in the emergence of perception accepted by Ibn Sina and Mulla Sadra. The acceptance of this view has two fundamental questions that shape the focus of the present research. The first question is how the power soul has a perceptual appearance, while at the very beginning it lacks it. And in the second question, considering that desires and sensual tendencies are in the direction of effective will, how can one between the selfish self-activity in the emergence of perception and the theory of conformity and the criterion of the truth of that collective form in response to The first question is expressed that the soul first accepts and after the study of the queen of the form, an object appears and in response to The second question states that self-determination in education is the basis of the emergence of perceptual forms. Also, self-actualization is related to the sensory forms of the subject matter, whose will does not interfere with it, and in relation to the first testimonies of the soul, it is necessary to make predicate proof for the subject and In the assertions of the theorem that returns to the axioms, when the initiation of analogy is put together, the result is derived from the causal principle, and the will of the soul does not interfere in determining the outcome, hence the inference does not conform to the viewpoint.جنبه فاعلی نفس در پیدایش ادراک مورد پذیرش ابن سینا و ملاصدراست پذیرش این دیدگاه دو پرسش اساسی به دنبال دارد که محور پژوهش حاضر را شکل می دهد پرسش اول این که چگونه نفس قدرت بر ایجاد صورت ادراکی دارد در حالی که خود در ابتدا فاقد آن می باشد و در پرسش دوم مطرح می گردد با توجه به این که امیال و گرایش های نفسانی در جهت گیری اراده موثر می-باشد چگونه می توان بین فاعلیت ارادی نفس در پیدایش ادراک و نظریه مطابقت و معیار صدق آن وجه جمعی ارائه داد در پاسخ به پرسش اول بیان می گردد نفس در ابتدا پذیرنده می باشد و بعد از تحصیل ملکه ی صور جنبه فاعلی ظهور می یابد و در پاسخ به پرسش دوم بیان می گردد که اراده نفس در تحصیل مقدمات پیدایش صور ادراکی موثر است همچنین فاعلیت نفس نسبت به صور حسی فاعلیت بالطبع می باشد که اراده در آن دخالت ندارد و در باب تصدیقات اولی نفس بالضروره به ثبوت محمول برای موضوع حکم می کند و در تصدیقات نظری که به بدیهیات بازمی گردد هنگامی که مقدمات قیاس در کنار یکدیگر قرار گرفتند نتیجه براساس قاعده علیت از آن حاصل می گردد و اراده نفس در تعیین نتیجه دخالتی ندارد در نتیجه خدشه ای به دیدگاه مطابقت وارد نمی گردد.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_5947_a2bf0a56bae9d41f00a01c9fca39adec.pdfدانشگاه پیام نوردوفصلنامه علمی حکمت صدرایی2322-19929220210823Revising and Analyzing the Philosophical Arguments of Tawhid Rabbani by Relying on the Basics of Transcendent Philosophyبازخوانی تحلیلی براهین فلسفی توحید ربوبی با تکیه بر مبانی حکمت متعالیه157168594810.30473/pms.2019.42967.1647FAمحمدعلیوطن دوستاستادیار گروه فلسفه دانشگاه فردوسی مشهدJournal Article20181215The principle of monotheism in the knowledge of the word, which is responsible for proving, explaining and defending the principles of belief, has a special status as the fundamental principle. The importance of monotheism as an underlying principle is to a degree that is the basis of religious teachings. Among the various meanings of monotheism, what is emphasized in religious teachings and which is the basis of the invitation of the prophets is monotheism. In this article, the rational arguments of Muslim philosophies have been discussed and evaluated in the demonstration of monotheism.<br />The principle of monotheism in the knowledge of the word, which is responsible for proving, explaining and defending the principles of belief, has a special status as the fundamental principle. The importance of monotheism as an underlying principle is to a degree that is the basis of religious teachings. Among the various meanings of monotheism, what is emphasized in religious teachings and which is the basis of the invitation of the prophets is monotheism. In this article, the rational arguments of Muslim philosophies have been discussed and evaluated in the demonstration of monotheism.فلسفه، در تبیین اصول اعتقادى از جایگاه ویژهاى برخوردار است. از جمله اصول اعتقادى، اصل توحید است که در بخش الهیات بالمعنیالاخص مورد بحث و بررسی قرار میگیرد. از میان معانى گوناگون توحید، آنچه که در آموزههاى دینى روى آن بسیار تاکید شده و اساس دعوت پیامبران را تشکیل داده است، توحید ربوبى مىباشد. با این وجود، براهین فلسفی توحید ربوبی از سوی پژوهشگران به صورت منسجم و مستقل مورد تحلیل و بررسی قرار نگرفته و استدلالهای عقلی و فلسفی آن در قالب مجموعهای مستقل گردآوری نگردیده است. ازاینرو در جستار حاضر، تلاش شده است با تکیه بر روش تحلیل فلسفی، که بر مبانی حکمت متعالیه استوار است، و با هدف بازخوانی دقیق دلایل توحید ربوبی و اعتبارسنجی برخی از دلایل، استدلالهای عقلی توحید ربوبی، مورد بازخوانی و تحلیل قرار گیرد. در پایان این نتیجه به دست آمده است که بر اساس اصل تعلقى بودن وجود معلول، که از مبانی حکمت متعالیه شمرده میشود، همه معلولها، عین فقر و وابستگى به واجب الوجود بوده و هیچگونه استقلالى ندارند، از اینرو خالقیت و ربوبیت حقیقى و استقلالى منحصر به خداوند متعال خواهد بود. همچنین برخی از براهین توحید ربوبی که بر اصول فلکیات قدیم، استوار شده است، مورد نقد قرار گرفته و در همین راستا، برای تصحیح برهان، حد وسط «وحدت نظام عالم» جایگزین حد وسط «وحدت عالم»، گردیده است.https://pms.journals.pnu.ac.ir/article_5948_d8796fc341931c50093e8e2510452ccb.pdf